Küba, ABD ablukasının tetiklediği enerji kriziyle boğuşuyor. Otellerin kapandığı, günlük hayatın yeniden şekillendiği adada, yönetim hem turizmi ayakta tutmaya hem de halkın direncini korumaya çalışıyor.
Karayipler’in incisi Küba, son zamanlarda nefes kesen bir enerji darboğazıyla mücadele ediyor. Ülke genelinde yakıt kıtlığı o denli derinleşti ki, gözde turistik oteller bir bir kapılarını kapatmaya başladı. Turistler, mecburen başka tesislere yönlendiriliyor; bu durum, ada ekonomisinin can damarı turizm sektörü için zorlu bir sınav niteliğinde.
Devlet televizyonundan halka seslenen Küba Başbakan Yardımcısı Oscar Perez-Olivia, ülkenin bu zorlu dönemi aşabilmek adına kapsamlı bir plan hazırladığını duyurdu. Hedef oldukça net: enerjiyi daha bilinçli kullanmak, turistik tesislerin verimliliğini artırmak ve süregelen turizm sezonundan azami faydayı sağlamak. Yani hem bugünü kurtarmak hem de geleceğe umut taşımak.
Krizin yükünü hafifletmek isteyen yönetim, özel sektörün de taşın altına elini sokmasını bekliyor. Bu kapsamda, özel şirketlerin kendi yakıtlarını ithal etmelerini kolaylaştıracak prosedürler yolda. Ayrıca, günlük yaşamda küçük ama önemli değişiklikler de kapıda: bazı bankaların çalışma saatleri yeniden düzenlenecek, Havana Uluslararası Kitap Fuarı gibi kültürel etkinlikler ise şimdilik ertelendi. Bu adımlar, Küba’nın kriz yönetimi stratejisinin önemli bir parçasını oluşturuyor.
Peki ya seyahat? Ulaştırma Bakanı Eduardo Rodriguez, vatandaşların yüreğine su serpen bir açıklama yaptı. İç ve dış hat uçuşlarının planlandığı gibi devam edeceğini, havaalanları ve limanların aksaksız çalışmayı sürdüreceğini belirtti. Yani Küba’nın dünyaya açılan kapıları kapanmıyor, sadece iç işleyişte bazı yenilikler deneniyor.
Hükümetin acil durum önlemleri arasında uzaktan çalışma sistemine geçilmesi, bazı kamu ofislerinin geçici olarak kapatılması ve hizmetlerin sınırlandırılması da var. Üniversitelerde ise ders saatleri yeniden organize ediliyor. Bu kararlar, enerji tüketimini minimize etmeyi ve halkın günlük rutininde sürdürülebilir bir denge kurmayı amaçlıyor.
Devlet medyası üzerinden yapılan duyurulara göre, dövizle satış yapan benzin istasyonları açık kalmaya devam edecek. Ancak burada önemli bir kısıtlama var: her kişi ve araç için en fazla 20 litre yakıt alınabilecek. Bu, hem kaynakların daha adil dağıtılmasını sağlayacak hem de paniğin önüne geçme amacı taşıyor.
Küba Devlet Başkanı Miguel Diaz-Canel, 6 Şubat’taki çarpıcı açıklamasında, ülkesine uygulanan ABD petrol ablukasını sert bir dille eleştirdi. “Geçen aralık ayından bu yana dışarıdan bir damla bile yakıt alamadık,” diyerek durumun ciddiyetini vurguladı. ABD’nin bu “saldırgan ve suç niteliği taşıyan” politikasının Küba’yı boğmaya yönelik olduğunu belirten Diaz-Canel, “Direnmezsek ne yapacağız, teslim mi olacağız?” sözleriyle halkına net bir direniş çağrısı yaptı. Bu ifadeler, krizin sadece ekonomik değil, aynı zamanda siyasi boyutunu da gözler önüne seriyor.
Küba’nın günlük enerji ihtiyacı yaklaşık 110 bin varil petrol civarında. Bu devasa ihtiyacın önemli bir kısmı, dost ülke Venezuela tarafından karşılanıyor; ancak Venezuela’nın şu anki katkısı yaklaşık 30 bin varil. Aradaki devasa fark, adanın neden bu denli yakıt sıkıntısı çektiğini açıklıyor.
Küba’nın yakıt krizinin temelinde, ABD’nin uyguladığı ambargo yatıyor. Eski ABD Başkanı Donald Trump, 30 Ocak’ta imzaladığı bir başkanlık kararnamesiyle, Küba’ya petrol satan veya sağlayan ülkelerden gelen tüm mallara gümrük vergisi uygulanmasının önünü açmıştı.
Beyaz Saray o dönemde bu kararı, Küba’nın “zararlı eylem ve politikalarına” karşı ABD’nin ulusal güvenlik ve dış politika çıkarlarını koruma amacı taşıdığını savunmuştu. Yani Washington, bu adımı Küba’nın kendi politikalarının bir sonucu olarak gösteriyor.
Trump, 1 Şubat’ta Küba liderleriyle petrol tedarikinin düzenlenmesi konusunda görüşmelerin başlatıldığını duyurmuştu. Ancak Havana’dan gelen yanıt gecikmedi: Küba yönetimi bu iddiayı derhal yalanlayarak, iki ülke arasındaki derin güven bunalımını bir kez daha gözler önüne serdi.
