Maviliklere Yolculuk Başlıyor: Amatör Denizciliğe Dev Destek ve Yeni Kurallar!

Deniz Tutkusuna Yepyeni Bir Soluk: 47 Milyon Liralık Dev Destek!

Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Abdulkadir Uraloğlu’nun yaptığı açıklamalar, amatör denizcilik camiasında heyecan dalgası yarattı. Zira Türkiye’de denizcilik kültürünü genişletmek, maviliklere erişimi kolaylaştırmak ve bu tutkuyu daha geniş kitlelere ulaştırmak adına önemli adımlar atılıyor.

Yelken Kulüpleri Güçleniyor, Geleceğin Denizcileri Yetişiyor

Bakan Uraloğlu’nun altını çizdiği üzere, Türkiye Yelken Federasyonu ile Denizcilik Genel Müdürlüğü arasındaki verimli iş birliği sayesinde, 2025 yılı için elde edilen tam 47 milyon lira gelir, ülke genelindeki 80 yelken kulübü arasında paylaştırıldı. Bu kıymetli kaynak, kulüplerimizin altyapı ve ekipman ihtiyaçlarından tutun da, amatör denizcilik faaliyetlerinin gelişimine dek geniş bir yelpazede kullanılacak. Böylece, hem mevcut denizcilerin imkanları iyileşecek hem de yeni nesillerin bu sporla tanışması kolaylaşacak.

Uygulama eğitimleri de hız kesmeden devam ediyor. 2023’ten bu yana yüzde 44’lük şaşırtıcı bir artışla, 2025’te 27 bin 879 kişiye uygulamalı eğitim verildi. Üç yıl gibi kısa bir sürede, 22 il ve 80 farklı noktada düzenlenen bu eğitimler sayesinde 70 bini aşkın kursiyere ulaşıldı ve bunların 66 binden fazlası belgelerini aldı. Bu sayılar, deniz tutkusunun ne denli yaygınlaştığının çarpıcı bir göstergesi.

Denizcilik Kültürü Genişliyor, Bilinçli Seyir Yaygınlaşıyor

Uraloğlu, denizciliği sadece bir sektör olarak değil, aynı zamanda köklü bir kültür mirası olarak gördüklerini vurguladı. Bugünün minik denizcileri, gelecekte Türk denizcilik sektörüne kalifiye bir insan kaynağı olarak değer katacak. Bu vizyonla, eğitimlerin yaygınlaştırılması ve gençlerin denizle bağ kurması teşvik ediliyor. Böylece, maviliklere olan sevgi, bir mesleğe dönüşmeden önce bir yaşam biçimi haline geliyor.

Amatör Denizcilikte Yeni Dönem: Belge ve Kurallar Baştan Yazılıyor

Amatör denizcilik dünyasını baştan şekillendiren bir diğer önemli gelişme ise, 17 Ocak’ta Resmi Gazete’de yayımlanan “Özel Teknelerin Donatımı ve Özel Tekneleri Kullanacak Kişilerin Yeterlikleri Hakkında Yönetmelik” oldu. Bu yeni düzenleme, belge türlerinden cezalara, eğitim süreçlerinden denklik esaslarına kadar birçok alanda çığır açan değişiklikler getiriyor.

ADB 10 ve ADB 24 ile Yetki Alanları Netleşiyor

Yeni yönetmelikle birlikte, tek tip “Amatör Denizci Belgesi” (ADB) uygulaması sona erdi. Artık tekne boyuna göre yetki sistemi devrede: “ADB 10”, 10 metreye kadar olan özel tekneler için geçerli olacakken, “ADB 24” ise 24 metreye kadar olan özel tekneleri kullanma yetkisi verecek. Mevcut belge sahiplerinin hakları korunuyor; ancak belgelerinin geçerliliğini sürdürebilmesi için 5 yıl içinde bir defaya mahsus teorik eğitim almaları gerekecek.

“Özel Yat” Kavramı ve Güvenlikteki Atılımlar

Yönetmelikle ilk kez “Özel Yat” kavramı net bir şekilde tanımlandı. 24 metreden büyük, kamaralı ve özel kullanıma yönelik yatlar, ticari yatlar gibi denetim ve personel donatımı açısından değerlendirilecek. Bu sayede, denizlerdeki seyir emniyeti artırılacak ve can güvenliği en üst düzeyde korunacak. ADB 24 için hem teorik hem de uygulama eğitimlerinin süreleri uzatıldı, böylece daha donanımlı denizciler yetişmesi hedefleniyor.

Denizciliğe Dair Pratik Çözümler ve Uluslararası Uyum

Yeni düzenlemeler, denizcilerin hayatını kolaylaştıran pratik çözümler de sunuyor. Eğitimi tamamlayan adaylara sınav tekrar hakkı, en az 1 gün arayla tanındı. 18 yaş altı ADB 10 sahipleri, yanlarında ADB 10 sahibi bir yetişkinle tekne kullanabilecekler. Özel tekne sahiplerinin eş ve çocuklarına vereceği yetki yazılarında noter onayı aranmayacak, bu da bürokrasiyi azaltacak bir adım.

Bağlama kütüğü ruhsatı ve sicil belgeleri çevrim içi doğrulanabiliyorsa, fiziki belge sunma zorunluluğu kalkıyor. Son 2 yılda alınmış “sürücü/gemiadamı olur” ibareli sağlık raporları geçerli sayılacak. En önemlisi, yabancı ülkelerden alınan özel tekne belgelerine denklik ve doğrulama süreci getirildi, bu sayede Türk denizciler yurt dışında tekne kullanma imkanına kavuşacak. Yönetmeliğin yürürlüğe giriş tarihi 6 ay ertelenerek, hem dijital sistemlerin uyumu hem de tüm paydaşlara adaptasyon süresi tanındı. Böylece, maviliklere uzanan bu yeni yolculukta herkesin hazırlıklı olması sağlandı.